Warszawa
09/05/2026, 11:14
Clear sky
Clear sky
12°C
Ciśnienie: 1021 mb
Wilgotność: 65%
Wiatr: 1.7 m/s NNW
Opis: 0mm /6% / Rain
Prognoza
10/05/2026
Dzień
07
Prognoza
19°C
Wiatr: 2.5 m/s ENE
Opis: 0mm / 0% / Rain
Prognoza
11/05/2026
Dzień
12
Opis
24°C
Wiatr: 6.5 m/s SSE
Opis: 2.5mm / 88% / Rain
 
Subskrybuj

Dzień potwornej tragedii w naszej historii. Rocznica IV Rozbioru, Stalin i Hitler podzielili Polskę

Parada oddziałów kawalerii ulicami miasta, około lat dwudziestych XX wieku.
Defilada kawalerii sowieckiej po kapitulacji Lwowa, Lwow, Wały Hetmańskie, fot. Domena Publiczna

Wejście Sowietów nawet jeśli nie przesądziło o przebiegu wojny (Polacy z Niemcami już przegrywali) to przyśpieszyło klęskę. Skutkiem haniebnej napaści była druga okupacja na sporej części terytorium Polski. Utrata na zawsze Kresów Wschodnich i miast tak istotnych jak Wilno i Lwów. Mord na polskich oficerach w Katyniu, wywózki Polaków do Kazachstanu i Syberię. W środę, 17 września mija 86 lat od ciosu w plecy – sowieckiej napaści na Polskę 17 września 1939 roku.

17 września 1939 roku wojna trwała już siedemnasty dzień. Wojska niemieckie i – o czym mało kto pamięta, wspierające je słowackie – miały miażdżącą przewagę. Były jednak nadzieje, że gdy zaczną się jesienne roztopy, a front dojdzie do Kresów, gdzie czołgom będzie trudno operować, przewaga nieco się zniweluje. Polacy wciąż liczyli na realną, nie tylko symboliczną pomoc aliantów. 17 września 1939 roku od strony wschodniej weszły wojska Armii Czerwonej. Był to cios w plecy, ostatecznie grzebiący II Rzeczpospolitą.

Sowieci do spółki z Niemcami

Sowieci weszli do Polski łamiąc pakt o nieagresji, realizując za to postanowienia tajnego paktu Ribbentrop-Mołotow. Ministrowie sprawa zagranicznych III Rzeszy i ZSRR podpisali układ pod koniec sierpnia 1939 roku. Po wkroczeniu wojsk sowieckich wódz naczelny, marszałek Edward Rydz Śmigły wydał tragiczny w skutkach rozkaz – z Sowietami nie walczyć. W efekcie bardzo wielu żołnierzy i oficerów trafiło do niewoli. W 1940 roku wielu oficerów Sowieci rozstrzelali. Łamiąc wszelkie zasady praw człowieka i prawa międzynarodowego. Na mocy sowiecko-niemieckiego układu wschodnie ziemie Polski znalazły się pod panowaniem sowieckim.

Utrata Kresów, Wilna i Lwowa

W roku 1941 Niemcy dokonali agresji na ZSRR. Po przegranej przez nich wojnie Kresy zostały częścią Sowietów. A Polska w ramach „rekompensaty” uzyskała ziemie zachodnie i północne. Gdańsk, Warmię i Mazury z Olsztynem i Elblągiem (bez Królewca), Zachodnie Pomorze z Kołobrzegiem, Koszalinem, Szczecinem i Świnoujściem. Ziemię Lubuską, Dolny Śląsk, Opolski i resztę Górnego. Utraciła Kresy, z najważniejszymi obok Warszawy i Krakowa miastami – Wilnem i Lwowem. A także m. in. Grodno, Brześć, Lidę, Stanisławów, Tarnopol. Podole, Zakarpacie, Wołyń, Polesie, Wileńszczyznę. Tysiące ludzi zginęło w sowieckich łagrach i miejscach zesłania na Syberię i do Kazachstanu. W niedzielę, 17 września przypada 84. Rocznica wejścia Armii Czerwonej do Polski. W Warszawie odbywają się uroczystości.

(tekst archiwalny)

Zobacz także

O Władeczku, Marianie, kibelku i smrodzie, czyli dramat u Iksińskich (KOMENTARZ)

Wszelkie analogie niniejszej historyjki do bieżącej polityki są uzasadnione i w pełni zamierzone. Choć od publikacji minęły kolejne lata, tekst pozostaje aktualny. Państwo Iksińscy od lat zmagali się z problemem,…

Minęło 235 lat. 3 maja, rocznica uchwalenia pierwszej KONSTYTUCJI w EUROPIE

Kraju nie ocaliła, ale dała impuls na 123 lata walki o niepodległość Ojczyzny. 3 maja mijają 234 lata od uchwalenia pierwszej w Europie i drugiej na świecie nowoczesnej konstytucji. 3…

Wolności nie dała, ale wpłynęła na pokolenia. Magazyn NTW na majówkę

W niedzielę, 3 maja minęło 135 lat od uchwalenia Konstytucji 3 Maja. Pierwszej w Polsce i Europie, a drugiej po amerykańskiej na świecie nowoczesnej ustawy zasadniczej. Próby reform z 1791…