Szkoła branżowa I stopnia, czyli szkoła zawodowa. Jest to obciach czy może dobry wybór na dzisiejsze czasy?
Tak, to może być dobry wybór, tylko oczywiście jak zawsze – nie dla każdego. Szkoły te jednoznacznie źle się uczniom kojarzą. Obserwować to można na zajęciach podczas pracy aktywnej. Nawet dzieciaki, które je wybierają częstokroć nie przyznają się do tego. Wstydzą się. Jest tak od lat i nic tu nie zmieniła tzw. reforma systemu oświaty (nie znoszę tego słowa). Szkoły branżowe są postrzegane niestety jako obciachowe. Tymczasem wszelkie badania i prognozy trendów na rynku pracy w Unii Europejskiej od lat jasno mówią, że wykwalifikowani fachowcy będą w czubie poszukiwanych pracowników.
Dla kogo zawodówka?
Dla kogo zatem szkoła zawodowa będzie dobrym wyborem? Jest pewna kategoria osób, które nie będą wykazywały ciekawości poznawczej w zakresie problemów na pewnym poziomie abstrakcji. Objawiają natomiast uzdolnienia i potrzeby w innych sferach. Są to młodzi ludzie, którzy cechują się: silniejszą potrzebą bezpośredniej, fizycznej sprawczości, uzdolnieniami/sprawnością manualną. Inteligencją konkretną, techniczną niezbędną do rozumienia budowy, i funkcjonowania maszyn, urządzeń. W ogóle są z natury bardziej konkretni. Towarzyszyć temu powinny odpowiednie predyspozycje fizyczne, ogólny dobry stan zdrowia. Wówczas przy powiązaniu wyboru odpowiadającego predyspozycjom zawodu z zapotrzebowaniem na rynku pracy zdecydowanie się na szkołę zawodową może być dobrym pomysłem. Żeby jednak nie było tak różowo: W kryzysie edukacji, w jakim się znajdujemy właśnie takie szkoły cierpią najbardziej z powodu nędznego finansowania, bo są najdroższe. Efektywnie kształcić fachowca na potrzeby rynku pracy oznacza umożliwienie mu pracy na maszynach i urządzeniach zbliżonych chociaż do tego, na czym będzie naprawdę pracował. Tak niestety nie jest. Co to oznacza? Ano to, że po szkole branżowej trzeba w praktyce zainwestować w swoje kwalifikacje. I zdobywać je za własne (niemałe) pieniądze poprzez kursy, certyfikaty itd.
Jest jedna furtka
W trzech tekstach przedstawiliśmy zalety i wady Liceum Ogólnokształcącego, Technikum i Szkoły Branżowej. To kilka uwag płynących wprost z 20-letniej praktyki doradcy zawodowego pracującego także z uczniami klas VIII. Mam nadzieję, że pomogą. Na koniec dodam rzecz przewrotną, acz pozostawiającą wszystkim furtkę: wybór szkoły niczego nie determinuje ostatecznie, a koleje ludzkich ścieżek w dojściu do wymarzonego zawodu bywają bardzo poplątane. Rodzice i doradcy powinni mieć jednak wspólny cel: pomoc w odnalezieniu najprostszej drogi życiowej przez podopiecznego. Pamiętajmy jednak, to jego wybór, nie nasz.
(Materiał archiwalny)
Andrzej Siwoń, socjolog, doradca zawodowy
